موارد مصرف :
كلرامفنيكل يك آنتيبيوتيكقوي و بالقوه سمي با طيف اثر گستردهاست كه بايد براي درمان عفونتهايمخاطرهآميز، بهويژه عفونتهاي ناشي ازهموفيلوس انفلوآنزا و نيز درمان تبتيفوئيد بهكار رود. سميت اين دارو، آن رابراي مصرف سيستميك ( بهجز در مواردفوق) محدود ميسازد.
فارماكينتيك :
اين دارو بخوبي و بهسرعت از راه گوارش و پس از تزريقعضلاني جذب ميشود و بهطور گستردهدر بافتهاي بدن توزيع مييابد. غلظتسرمي دارو 1 ساعت پس از تزريق وريدي و 3 ـ 1 ساعت بعد از مصرف خوراكي بهاوج خود ميرسد. نيمه عمر دارو 3/5 ـ 1/5ساعت است و در صورت عيب كار كبدممكن است افزايش يابد. متابوليسمكلرامفنيكل كبدي و دفع آن عمدتا كليوياست.
مكانيسم :
كلرامفنيكل يك آنتيبيوتيكباكتريواستاتيك است كه از طريق پيوندبرگشتناپذير با ريبوزوم باكترياييبيوسنتز پروتئين را مهار ميكند.
موارد منع مصرف :
اين دارو در صورتابتلاي بيمار به پورفيري و سابقه بروزواكنشهاي سمي و آلرژيك به آن نبايدمصرف شود.
هشدار :
1 ـ از درمان مكرر يا دراز مدت بااين دارو بايد خودداري كرد. 2 ـ مقدار مصرف دارو در صورت ابتلايبيمار به نارسايي كبدي يا كليوي بايدكاهش داده شود. 3 ـ انجام آزمون شمارش سلولهاي خونقبل و در طول درمان با اين دارو ضرورياست. 4 ـ اين دارو ممكن است موجب بروزسندرم نوزاد خاكستري، در نوزادان شود. 5 ـ اين دارو ممكن است سبب بروز ضعفمغز استخوان، آنمي آپلاستيك و سايراختلالات خوني كه وابسته به دوز هستند،گردد.
عوارض :
اختلالات خوني از جملهآنميآپلاستيك بهطور برگشتپذير يابرگشتناپذير، نوريت محيطي، نوريتبينايي، اريتم مولتي فرم، تهوع، استفراغ،اسهال، التهاب دهان، التهاب زبان، پيدايشهموگلوبين در ادرار شبانه از عوارضگزارش شده اين دارو هستند.
نكات :
1 ـ دوره درمان داروبايد به اندازهاي باشد كه ضمن درمانبيماري، عوارض دارو بروز نكنند. 2 ـ كلرامفنيكل خوراكي را بهتر است با يكليوان آب با معده خالي (يك ساعت قبل يادو ساعت بعد از غذا) مصرف كرد. 3 ـ به علت احتمال بروز اختلالات خوني،توصيه ميشود بيمار بهطور منظم بهپزشك مراجعه نمايد.
ميزان مصرف :
خوراكي و تزريقي: بزرگسالان: مقدار مصرف كلرامفنيكل ازراه خوراكي، تزريق وريدي يا انفوزيون50mg/kg/day در 4 مقدار منقسم است كهاين مقدار استثنائا در عفونتهاي شديد(مانند سپتي سمي و مننژيت) ممكن است تادو برابر افزايش يابد، مشروط بر اينكه دراولين فرصت ممكن از نظر باليني، مقدارمصرف دارو كاهش داده شود. كودكان: مقدار مصرف اين دارو دركودكان در درمان اپيگلوتيت ناشي ازهموفيلوس و مننژيت چركزا100mg/kg/day ـ 50 در مقادير منقسماست كه بايد در اولين فرصت ممكن از نظرباليني كاهش داده شود. اين دارو درنوزادان با سن كمتر از 2 هفته،25mg/kg/day در 4 مقدار منقسم و دركودكان با سن 2 هفته تا يكسال،50mg/kg/day در 4 مقدار منقسم مصرفميشود.
تداخل :
فنوباربيتال و ريفامپينمتابوليسم كلرامفنيكل را تسريع ميكنند.كلرامفنيكل اثر داروي ضد انعقاد وارفارينو داروهاي كاهنده قند خون گروهسولفونيل اوره را افزايش ميدهد و موجبافزايش غلظت پلاسمايي فنيتوئين وافزايش احتمال بروز مسموميت با اين داروميگردد.
