لیکن پلان (Lichen Planus) بیماری التهابی پوست و مخاط است. این عارضه مسری نیست و مرتبط با سیستم ایمنی بدن میباشد. یعنی گلبول های سفید خون بر علیه فرد فعال میشوند. لیکن پلان با ضایعات برجسته بنفش رنگ خارش دار بروز میکند و در اشکال گوناگون دیده میشود و هر نقطه ای از بدن را ممکن است درگیر کند. علاوه بر پوست این بیماری ممکن است مو، ناخن، مخاط دهان و ناحیه تناسلی را درگیر کند. لیکن پلان اغلب با معاینه بالینی تشخیص داده میشود همچنین میتوان از بیوپسی پوست برای تایید تشخیص استفاده کرد.
لیکن پلان
درمان لیکن پلان
مداوای دردی که علت آن نامشخص است، خیلی سخت میباشد . خوشبختانه، لیکن پلان به خودی خود از بین میرود. از سوی دیگر ممکن است این عارضه در پوست ماه ها و سالها و در دهان تا پنج سال باقی بماند. زندگی کردن با بثورات خارش دار مزمن، بسیاری از مردم را ناراحت میکند. خوشبختانه، گزینه های مختلفی برای رفع علائم لیکن پلان وجود دارد ولی درمان این اختلال مشکل است و ماهها و شاید سالها طول بکشد و اغلب بیمار از مزمن شدن بیماری خسته میشود. درمان قطعی برای لیکنپلان وجود ندارد .
اولین چیزی که بسیاری از مردم با این عارضه می خواهند، درمان خارش است. گاهی اوقات یک آنتی هیستامین می تواند کمک کند. این امر به ویژه زمانی تاثیر مثبت دارد که خارش در نتیجه یک واکنش آلرژیک باشد. اگر این بیماری تنها بخش کوچکی از بدن را درگیر کرده باشد، کرم هیدروکورتیزون ممکن است در کاهش علائم عارضه به خوبی موثر باشد. فقط مواظب باشید که از این کرم بیش از حد استفاده نشود. در صورت فقدان نتیجه مطلوب با کورتیکواستروئیدهای موضعی، به منظور کاهش التهاب، کورتیکواستروییدهای خوراکی نیز می توانند مورد استفاده قرار گیرند تا سیستم ایمنی بدن کاهش یابد . در موارد بسیار شدید، کورتیکواستروئیدها را می توان به طور مستقیم به منطقه آسیب دیده تزریق کرد. برای لیکن پلان دهانی، محلولهای لیدوکائین نیز مورد استفاده قرار میگیرد. آنها ممکن است موجب تسکین موقت و بیحسی موضعی شوند. بیمارانی که استروییدهای سیستمیک (کورتون) برای دراز مدت مصرف میکنند، میزان مصرف کلسیم، پروتئین و پتاسیم، کربوهیدرات و سدیم اهمیت دارد.
نوع خاصی از اشعه ماوراء بنفش (UVA) جهت نور درمانی، با عنوان PUVA Therapy یا Psoralen and Ultraviolet A Therapy شناخته شده است. که مخفف پسورالن و ماوراء بنفش A درمانی است . در این روش درمانی، نور ماوراء بنفش با طول موج بلند (۳۲۰-۴۰۰ نانومتر) با تاثیر متقابل یک مولکول دارویی با منشاء گیاهی (پسورالن) موجب فوتوشیمی درمانی میشود. روش فوق در درمان تعدادی از بیماریها مفید واقع شده است.
اگر هیچ روش درمانی موثر واقع نشود، قرص رتینوئید (retinoid) ممکن است کمک کند. این گزینه، دارای اثرات جانبی منفی کمتری است. به خاطر داشته باشید که هر مورد لیکن پلان، با مورد دیگر متفاوت است، و این بدان معناست که می توان ترکیبی از روشهای درمانی را برای نتایج بهتر با مشاوره با پزشکتان بکار برد.
پاره ای از داروها عامل تشدید بیماری لیکنپلان هستند یا روند بهبود آن را کند میکنند لذا با مشاوه با پزشک، لازم است نوع داروهای مصرفی عوض شود. بهتر است از مصرف غذاهای تند، آب مرکبات و نوشابه های کافئین دار مثل کولا و قهوه پرهیز کنید. کاهش استرس، به پیشگیری از عود ضایعات کمک میکند چرا که استرس و افسردگی در تمام بیماریهای مزمن باعث تشدید بیماری میشود